Türkiye’nin Kırıkkale il Merkezinde, 2 Nisan 2026’da “Doğu Türkistan: Kamplar, Soykırım ve Asimilasyon” konulu konferans ve resim sergisi düzenlendi. Dünya Uygur Kurultayı liderleri geçmişten bugüne Doğu Türkistan sorununu ve çözüm yollarını anlattılar.
Merkezi Kırıkkale’de bulunan Turan Düşünce Merkezi Derneği tarafından düzenlenen “Doğu Türkistan: Kamplar, Soykırım ve Asimilasyon” başlıklı konferans ve resim sergisi Kırıkkale Müftülük Konferans Salonunda gerçekleştirildi. Etkinlikte konuşmacılar; Doğu Türkistan’daki Uygur soykırımına, bölgedeki güncel gelişmelere ve Doğu Türkistan bağımsızlık mücadelesine katılımcıların dikkatini çekti.
Kırıkkale Üniversitesi Tarih Bölümü Başkanı Prof. Dr. Mustafa Müjdeci’nin moderatörlüğünü yaptığı panelde, uluslararası alanda Doğu Türkistan mücadelesinin önde gelen isimlerinden Dünya Uygur Kurultayı Vakfı Başkanı, Dünya Uygur Kurultayı Sözcüsü ve Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erkin Emet ve Dünya Uygur Kurultayı Başkan Yardımcısı Abdulreşit Abdulhamit, Doğu Türkistan’daki toplama kampları, kültürel asimilasyon politikaları ve uluslararası kamuoyuna yansıyan son gelişmeleri, diasporadaki Doğu Türkistan mücadelesini detaylı bir şekilde katılımcılarla paylaştılar.
Abdureşit Abdulhamit konuşmasında, Doğu Türkistan’ın tarihten beri eski Türk toprağı olduğunu, 19. yüzyılın sonlarında işgal edildiğini, o tarihten beri Uygurların bağımsızlık mücadelesi verdiğini, 20. asırda iki defa bağımsız devlet kurduklarını ortaya koydu. Konuşmasında Çin’in Doğu Türkistan’da eskiden beri uyguladığı baskı ve asimilasyon siyasetinin; 2016 yılında “Teröre Karşı Mücadele Yasası” yürürlüğe girdikten sonra, tamamen soykırıma dönüştüğünü örneklerle anlattı.
Ardından Prof. Dr. Erkin Emet, “Doğu Türkistan Bağımsızlık Mücadelesi” konusunda konuşma yaptı. Erkin Emet konuşmasında Uygurların bağımsızlık mücadelesinin 1930’lı yıllarda başladığını dile getirip: “Yurtdışında yaşayan Uygurlar kendi toplumsal, kültürel ve tarihî miraslarını korumakta etkin çabalar sürdürmektedirler. Birçok Uygur işletme sahibi olmanın yanı sıra, bilim, teknoloji, tıp, ekonomi ve hukuk gibi birçok farklı dalda nitelikler kazanmıştır. Diaspora Uygurlarının bulundukları toplumlardaki kuvvet ve görünürlükleri, bu Uygurların kurdukları örgüt ve derneklerde görülebilir. Bu örgütler vasıtasıyla memleketlerindeki ve dünya çapındaki Uygurlarla ailevi ve sosyoekonomik ağları muhafaza edebilmektedirler. Diasporada başlattığı millî mücadelenin yakın tarihi incelendiğinde, millî mücadelenin yokluktan varlığa ulaştığını ve büyüyerek güçlendiğini ve uluslararası platforma taşındığını söylemek mümkündür.” dedi.
Etkinlik kapsamında ayrıca resim sergisiyle ziyaretçilere Doğu Türkistan’da yaşananları görsel olarak sundu. Sergi aracılığıyla bölgedeki sosyal ve kültürel durumun yanı sıra, yaşanan soykırım ve diğer zorluklar vatandaşlar tarafından daha derinlemesine hissedildi.
Panelin açılış ve kapanış konuşmasını yapan Turan Düşünce Merkezi Derneği Yönetim Kurulu Başkanı İlhan Şahin, Doğu Türkistan’da yaşananları anlamanın ve anlatmanın “insani bir sorumluluk” olduğunu belirterek “Ben lise yıllarından itibaren Doğu Türkistan davasına gönül verdim. Mazlum Doğu Türkistan davasını Türk ve dünya kamuoyuna anlatabilmek için elimizden geleni yapıyoruz. Bundan sonra da yapmaya devam edeceğiz.” dedi.
Etkinlik sonunda dernek başkanı İlhan Şahin Bey, Abdureşit Abdulhamit ile Prof. Dr. Erkin Emet’e Kırıkkale’deki 65 STK’nın ortak hazırladığı “Gazze ve Doğu Türkistan Soykırım Raporu”nu hediye etti. Abdureşit Abdulhamit Dünya Uygur Kurultayı adına hediye takdim etti.
Etkinlik sona erdikten sonra Prof. Dr. Erkin Emet çevirisini yaptığı Dünya Uygur Kurultayı Eski Başkanı Dolkun İsa’nın “ÇİN’E DİRENİŞİM” adlı kitabını imzaladı.
