Dünya Uygur Kurultayı Vakfı

Ankara’da “5 Nisan Barın İnkılabı ve Uygur Soykırımı” başlıklı panel gerçekleşti. Panelde 36 yıl önce Çin hükümetince gerçekleşen Barin Katliamı’nda soykırım kurbanları anıldı.

Tam 36 yıl önce, 5 Nisan 1990 tarihinde, Kaşgar vilayetine bağlı Barın kasabasında, temel hak ve özgürlüklerini talep eden Uygur Türkleri ayaklandı. Çin hükümeti, söz konusu ayaklanmaya sert müdahalede bulunarak olayları kısa sürede bastırdı. Müdahale sırasında binlerce kişinin hayatını kaybettiği ve çok sayıda kişinin gözaltına alındığı bildirildi. Barın olayları, Uygur Türklerinin yakın tarihindeki en önemli kırılma noktalarından biri olarak hafızalarda yerini korumaya devam ediyor.

Bu olayda canlarını kaybeden şehitleri anmak için 4 Nisan 2026, Cumartesi günü Azaflı Sosyal Yardım ve Kültür Derneği’nde Dünya Uygur Kurultayı Vakfı, Uygur Akademisi Vakfı ve Azaflı Sosyal Yardım ve Kültür Derneği’nin işbirliğiile “5 Nisan Barın İnkılabı ve Uygur Soykırımı” adlı anma paneli düzenlendi. Etkinliğe eski milletvekilleri, Çeşitli siyasi partilerin temsilcileri, STK temsilcileri, akademisyenler ve öğrenciler olmak üzere çok sayıda kişi katıldı. Program öncesinde Uygur Samsası ikramlar edildikten sonra, açılışa geçildi. Açılışta, Türkiye Cumhuriyet’inin istikrar marşı ile Doğu Türkistan İstiklal marşı okundu. Ardından Azaflı Sosyal Yardım ve Kültür Derneği – Türk Dünyası Kültür Merkezi başkanı, Avukat Arzuman Azaflı açılış konuşmasını yaptı.

Uygur Akademisi Vakfı Başkanı Abdulhamit Karahan’ın moderatörlüğünü üstlendiği toplantıda Dünya Uygur Kurultayı Vakfı Başkanı, Ankara Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erkin Emet ve Orta Doğu Teknik Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Işık Kuşçu Bonnenfant konuşmalarını yaptılar.

Prof. Dr. Erkin Emet, konuşmasında Doğu Türkistan’da yürürlüğe konulan aile planlaması adı altın Uygurlar yok etme siyasetinin ardından Barın kasabasında yaşanan ayaklanmanın, bağımsızlık mücadelesi açısından kritik bir dönüm noktası olduğunu vurguladı. Emet, bu olayın yalnızca yerel bir ayaklanma olmadığını, aynı zamanda bu zamana kadar birçok ayaklanma olmasına rağmen, “Bu olay, davamızın – bir insanlık trajedisinin – dünyada tanınmasında çok önemli bir rol oynamıştır.” sözleriyle uluslararası kamuoyunun dikkatini ilk kez bölgeye çektiğini ifade etti. 

Prof. Dr. Işık Kuşçu Bonnenfant ise, Doğu Türkistan’da benzer olayların tekrarlandığını, temel hakların ihlal edildiğini anlattı. Çin hükümetinin zorla kürtaj ve doğum kontrol politikalarını Uygur Türkleri ile diğer Türk topluluklarının kimliğini zayıflatma amacıyla kullandığını; kimliğin ise din, dil ve kültürden oluştuğunu ifade etti.

Program, gerçekleştirilen soru-cevap bölümünün ardından konuşmacılara teşekkür belgelerinin takdim edilmesiyle sona erdi. Katılımcılar daha çok Uygurların haklı davası için Türk Devletleri teşkilatı ve Türkiye’den neler istediğini sordular. 

Türkiye’nin Kırıkkale il Merkezinde, 2 Nisan 2026’da “Doğu Türkistan: Kamplar, Soykırım ve Asimilasyon” konulu konferans ve resim sergisi düzenlendi. Dünya Uygur Kurultayı liderleri geçmişten bugüne Doğu Türkistan sorununu ve çözüm yollarını anlattılar.

Merkezi Kırıkkale’de bulunan Turan Düşünce Merkezi Derneği tarafından düzenlenen “Doğu Türkistan: Kamplar, Soykırım ve Asimilasyon” başlıklı konferans ve resim sergisi Kırıkkale Müftülük Konferans Salonunda gerçekleştirildi. Etkinlikte konuşmacılar; Doğu Türkistan’daki Uygur soykırımına, bölgedeki güncel gelişmelere ve Doğu Türkistan bağımsızlık mücadelesine katılımcıların dikkatini  çekti.  

Kırıkkale Üniversitesi Tarih Bölümü Başkanı Prof. Dr. Mustafa Müjdeci’nin moderatörlüğünü yaptığı panelde, uluslararası alanda Doğu Türkistan mücadelesinin önde gelen isimlerinden Dünya Uygur Kurultayı Vakfı Başkanı, Dünya Uygur Kurultayı Sözcüsü ve Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erkin Emet ve Dünya Uygur Kurultayı Başkan Yardımcısı Abdulreşit Abdulhamit, Doğu Türkistan’daki toplama kampları, kültürel asimilasyon politikaları ve uluslararası kamuoyuna yansıyan son gelişmeleri, diasporadaki Doğu Türkistan mücadelesini detaylı bir şekilde katılımcılarla paylaştılar.

Abdureşit Abdulhamit konuşmasında, Doğu Türkistan’ın tarihten beri eski Türk toprağı olduğunu, 19. yüzyılın sonlarında işgal edildiğini, o tarihten beri Uygurların bağımsızlık mücadelesi verdiğini, 20. asırda iki defa bağımsız devlet kurduklarını ortaya koydu. Konuşmasında Çin’in Doğu Türkistan’da eskiden beri uyguladığı baskı ve asimilasyon siyasetinin; 2016 yılında “Teröre Karşı Mücadele Yasası” yürürlüğe girdikten sonra, tamamen soykırıma dönüştüğünü örneklerle anlattı. 

Ardından Prof. Dr. Erkin Emet, “Doğu Türkistan Bağımsızlık Mücadelesi” konusunda konuşma yaptı. Erkin Emet konuşmasında Uygurların bağımsızlık mücadelesinin 1930’lı yıllarda başladığını dile getirip: “Yurtdışında yaşayan Uygurlar kendi toplumsal, kültürel ve tarihî miraslarını korumakta etkin çabalar sürdürmektedirler. Birçok Uygur işletme sahibi olmanın yanı sıra, bilim, teknoloji, tıp, ekonomi ve hukuk gibi birçok farklı dalda nitelikler kazanmıştır. Diaspora Uygurlarının bulundukları toplumlardaki kuvvet ve görünürlükleri, bu Uygurların kurdukları örgüt ve derneklerde görülebilir. Bu örgütler vasıtasıyla memleketlerindeki ve dünya çapındaki Uygurlarla ailevi ve sosyoekonomik ağları muhafaza edebilmektedirler. Diasporada başlattığı millî mücadelenin yakın tarihi incelendiğinde, millî mücadelenin yokluktan varlığa ulaştığını ve büyüyerek güçlendiğini ve uluslararası platforma taşındığını söylemek mümkündür.” dedi. 

Etkinlik kapsamında ayrıca resim sergisiyle ziyaretçilere Doğu Türkistan’da yaşananları görsel olarak sundu. Sergi aracılığıyla bölgedeki sosyal ve kültürel durumun yanı sıra, yaşanan soykırım ve diğer zorluklar vatandaşlar tarafından daha derinlemesine hissedildi.

Panelin açılış ve kapanış konuşmasını yapan Turan Düşünce Merkezi Derneği Yönetim Kurulu Başkanı İlhan Şahin, Doğu Türkistan’da yaşananları anlamanın ve anlatmanın “insani bir sorumluluk” olduğunu belirterek “Ben lise yıllarından itibaren Doğu Türkistan davasına gönül verdim. Mazlum Doğu Türkistan davasını Türk ve dünya kamuoyuna anlatabilmek için elimizden geleni yapıyoruz. Bundan sonra da yapmaya devam edeceğiz.” dedi. 

Etkinlik sonunda dernek başkanı İlhan Şahin Bey, Abdureşit Abdulhamit ile Prof. Dr. Erkin Emet’e Kırıkkale’deki 65 STK’nın ortak hazırladığı “Gazze ve Doğu Türkistan Soykırım Raporu”nu hediye etti. Abdureşit Abdulhamit Dünya Uygur Kurultayı adına hediye takdim etti.

Etkinlik sona erdikten sonra Prof. Dr. Erkin Emet çevirisini yaptığı Dünya Uygur Kurultayı Eski Başkanı Dolkun İsa’nın “ÇİN’E DİRENİŞİM” adlı kitabını imzaladı.

Türk tarihçiliğinin önde gelen isimlerinden, engin bilgi birikimi ve derin tarih anlayışıyla yalnızca akademi dünyasında değil toplumun her kesiminde saygı ve takdir kazanmış olan Prof. Dr. İlber Ortaylı’nın vefatını büyük bir teessürle öğrenmiş bulunuyoruz.

Dünya Uygur Kurultayı Sözcüsü ve Dünya Uygur Kurultayı Vakfı Başkanı Prof. Dr. Erkin Emet  Ankara Büyükşehir Belediyesi Binasında  saat 14.00 sıralarında  Belediye Başkanı Mansur Yavaşın baş danışmanı Eski Milletvekili Feramuz Üstün, Eski diplomat Ümit Yardım ile bir araya geldi.

Dünya Uygur Kurultayı Sözcüsü ve Dünya Uygur Kurultayı Vakfı Başkanı Prof. Dr. Erkin Emet  11 Mart günü İyi Parti Türk Dünyası ve Yurt Dışı Teşkilatlarından sorumlu İl Başkan Yardımcısı Aygün İlko hanımın daveti üzerine Doğu Türkistan’daki son gelişmeler ile ilgili Türk Dünyası Komisyon toplantısında bilgi verdi.

8 Mart Dünya Kadınlar Günü, dünya genelinde kadınların hak, özgürlük ve onur mücadelesinin sembolü olan önemli bir gündür. Bu gün, kadınların toplumsal hayattaki eşitlik mücadelesini, emeklerini ve insanlık için üstlendikleri hayati rolleri hatırlatırken; aynı zamanda dünyanın farklı coğrafyalarında hâlâ zulüm, ayrımcılık ve sistematik baskı altında yaşayan kadınların sesini duyurma sorumluluğunu da bizlere yüklemektedir.

Vakfımıza Bağışta bulunarak çalışmalarımıza destek veren, zekat ve fitreleri göndererek ihtiyaç sahibi Doğu Türkistanlılara ulaştırmamıza vesile olan tüm dostlarımıza ve kardeşlerimize gönülden teşekkür ediyoruz.

Dünya Uygur Kurultayı Sözcüsü ve Dünya Uygur Kurultayı Vakfı Başkanı Prof. Dr. Erkin Emet Türkiye’nin Başkenti Ankara’daki Töre-Devlet Kitabevinde “Çin ve Uygur Soykırımı Nasıl Okunmalı?  Söyleşi ve İmza Günü” gerçekleştirdi.

Dünya Uygur Kurultayı Vakfının Mütevelli Heyeti Toplantısı 14 Şubat 2026’da İstanbul’da yapıldı.  Mütevelli Heyeti ve Vakıf Başkanı Prof. Dr. Erkin EMET başkanlığında Vakıf merkezinde yapılan toplantıya 11 üyeden 8 üye katıldı ve 2 üye vekalet verdi.Böylece toplantı yeter sayısının sağlanmış oldu. 

Prof. Dr. Erkin Emet ve Uygur Gençlerden oluşan Dünya Uygur Kurultayı Vakfı Heyeti Gelecek Partisi’ni ziyareti etti. Ahmet Davutoğlu’na Milletvekili Mustafa Yeneroğlu, Gelecek Partisi Genel Sekreteri Hasan Seymen ve Genel Başkan Özel Kalem Müdürü Doç. Dr. Sevinç Özcan eşlik etti.

İYİ Parti’nin 4. Olağan Kurultayı’nda, yeni yönetim belirlendi.  Eskiden beri Doğu Türkistan bağımsızlık davasını destekleyen İYİ Parti Grup Başkanvekili Buğra Kavuncu Genel Başkan Yardımcısı, Bursa Milletvekili Yüksel Selçuk Türkoğlu Genel Başkan Yardımcısı oldu.

 5 Şubat sabah 10’da Dünya Uygur Kurultayı Vakfı ile Etimesgut Müftülüğü 5 Şubat 1997’de Doğu Türkistan’ın Gulca şehrinde yaşanan katliamın 29’uncu yıl dönümünde barışçıl yolla hak arayan gençlerin üzerine polisin rastgele açtığı ateş sonucu hayatını kaybeden masum insanların anılması için bir panel düzenledi.

Doğu Türkistanlılara, Çin Hükümeti ve Çin Komünist Partisi tarafından sistematik bir şekilde soykırım politikaları uygulanmaktadır, bugün de Uygur Türkleri başta olmak üzere Doğu Türkistan’daki Türk soylulara yönelik Soykırım devam ediyor.

Dünya Uygur Kurultayı Sözcüsü ve Dünya Uygur Kurultayı Vakfı Başkanı Prof. Dr. Erkin Emet Türkiye’nin önemli liman şehirlerinden biri olan Balıkesir’in Bandırma şehrinde “Mazlum Vatan Doğu Türkistan Söyleşi ve İmza Günü” gerçekleştirdi.

Anayasa Mahkemesi (AYM), Çin vatandaşı Uygur Türkü Abula Aizemaili hakkında verilen sınır dışı kararını durdurdu.

Dava adamı Dolkun İsa’nın ÇİN’E DİRENİŞİM adlı kitabı Ankara’daki Kültür Ajansı Yayıncılık tarafından Eylül 2025’te yayımlandı. Prof. Dr. Erkin EMET tarafından Türkçeye aktarılan kitap 264 sayfadan oluşmuş ve ilk baskısı Optimum Publishing International tarafından Kanada, Birleşik Krallık ve Amerika Birleşik Devletleri’nde İngilizce yayımlanmıştır.

Uygur Dili ve Doğu Türkistan  alanındaki çalışmalarıyla tanınan Dünya Uygur Kurultayı Sözcüsü, Dünya Uygur Kurultayı Vakfı Başkanı Prof. Dr. Erkin Emet  7. Doğu Anadolu Erzurum Kitap Fuarında ‘Uygur Soykırımı’ adlı söyleşi gerçekleştirdi.

14 Aralık’ta İstanbul’da, İsa Yusuf Alptekin Vakfı, Dünya Uygur Kurultayı Vakfı ve ayrıca 11 sivil toplum kuruluşunun katılımıyla, İsa Yusuf Alptekin’in vefatının 30. yılı münasebetiyle “Üç Efendiler ve Şehitleri Anma Programı” düzenlendi.