Doğu Türkistan davasının önde gelen isimlerinden yazar, şair ve dava insanı Ahmet İgemberdi, İstanbul’da düzenlenen anlamlı bir programla anıldı. Dünya Uygur Kurultayı Vakfı ve Türk Ocakları İstanbul Şubesi ev sahipliğinde gerçekleştirilen “Türk Dünyasının Önderlerinden, Avustralya Doğu Türkistan Derneği Kurucusu Ahmet İgemberdi’yi Anma Programı”na, İstanbul’daki Uygur sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, Türk Ocaklılar, aydınlar ve çok sayıda davetli katıldı.
Program, Doğu Türkistan şehitleri için okunan Kur’an-ı Kerim tilavetiyle başladı. Ardından Abdureşit Abdulhamit açılış konuşmasını gerçekleştirdi. Abdulhamit, Ahmet İgemberdi’nin Doğu Türkistan davasına büyük katkılar sunduğunu belirterek, 1985 yılından itibaren Avustralya’da ilk Doğu Türkistan teşkilatını kurduğunu, Doğu Türkistanlı sığınmacıların kabulü için çalıştığını ve 1992 yılında Türkiye’de düzenlenen Doğu Türkistan Millî Kurultayında başkan olarak seçildiğini, 1995 yılına kadar kurultaya başkanlık ettiğini vurguladı. Programın amacının, İgemberdi’nin hayatını genç nesillere aktarmak ve onun tecrübelerinden faydalanmak olduğunu ifade etti.
Daha sonra Türk Ocakları İstanbul Şubesi Başkanı Dr. Cezmi Bayram söz alarak, Ahmet İgemberdi’nin Türk dünyası ve Doğu Türkistan bağımsızlık mücadelesine önemli hizmetlerde bulunduğunu belirtti ve kendisine rahmet diledi.
Program kapsamında Dünya Uygur Kurultayı Vakfı Başkanı Prof. Dr. Erkin Emet tarafından, İyi Parti Genel Başkan Yardımcısı Dr. Ayyüce Türkeş Taş, İyi Parti Genel Başkan Yardımcısı Bursa Milletvekili Selçuk Türkoğlu ve İyi Parti Sözcüsü İstanbul Milletvekili Buğra Kavuncuların gönderdiği telegraflar okundu. Emet’in moderatörlüğünde gerçekleştirilen panelde Prof. Dr. Sultan Mahmut Kaşgarlı, Hamit Göktürk ve Erkin Emet konuşmalar yaptı. İgemberdi’nin dava arkadaşı ve sınıf arkadaşı olan Kaşgarlı, onunla ilgili hatıralarını paylaşırken; Doğu Türkistan Vakfı’nın eski başkanı, yazar-araştırmacı Hamit Göktürk ise İgemberdi’nin hayatı ve mücadelesi hakkında bilgiler aktardı.
Konuşmasında Hamit Göktürk, Ahmet İgemberdi’nin özgürlük mücadelesinin kendileri için güçlü bir örnek ve ilham kaynağı olduğunu vurguladı. Özellikle “Türkistanlı Soydaşlarıma Çağrı” başlıklı açık mektubunun Türk dünyasında büyük yankı uyandırdığını ve Doğu Türkistan davasına yeni bir bilinç kazandırdığını ifade etti. İgemberdi’nin Türkiye’yi ikinci ana vatanı olarak gördüğünü, burada bulunduğu her dönemde kendisini huzurlu ve güçlü hissettiğini dile getiren Göktürk, onun Türk dünyasıyla kurduğu derin bağlara dikkat çekti. Ayrıca İgemberdi’nin Erciyes Kurultayı’na katılarak bu büyük buluşmadan derinden etkilendiğini, 1998 yılında Bursa’da düzenlenen TÜDEV Kurultayı’nda da aktif şekilde yer alarak fikirlerini uluslararası platformlarda dile getirdiğini belirtti. Göktürk, İgemberdi’nin hayatı boyunca sürdürdüğü mücadelenin gelecek nesillere yol göstermeye devam ettiğini sözlerine ekledi.
Toplantı sonunda katılımcılara Uygur pilavı ikram edildi.
Ahmet İgemberdi Kim?
Ahmet İgemberdi, 1937 yılında Doğu Türkistan’ın Beşbalık (Cimisar) şehrinde doğmuş, Uygur dili ve edebiyatı alanında eğitim aldıktan sonra gazetecilik ve editörlük yaparak kültürel alanda önemli çalışmalar yürütmüş bir yazar ve şairdir. 1966’da başlayan Kültür Devrimi sürecinde tutuklanarak ağır çalışma kamplarında yıllarca zulüm görmüş, 1979’da serbest bırakıldıktan sonra yeniden edebî ve fikrî mücadelesine devam etmiştir. Olası baskılar nedeniyle 1985’te Avustralya’ya göç eden İgemberdi, Adelaide’de Doğu Türkistan davası için teşkilatlanmış, 1992’de kurulan Doğu Türkistan Millî Kurultayı’nın başkanlığını üstlenmiştir. Hayatı boyunca eserleri ve faaliyetleriyle Doğu Türkistan halkının özgürlük mücadelesini uluslararası alanda duyurmaya çalışan İgemberdi, kalemi ve mücadelesiyle bu davanın sembol isimlerinden biri olmuştur.
Hayatı boyunca vefatına kadar hiç yılmadan ve davasından taviz vermeden Doğu Türkistan’daki işgalci, sömürgeci ve soykırımcı Çin rejimine karşı mücadelesini hem kalemi hem alemi ile sürdürdü.
Eserleri şunlardır :
- Doğu Türkistan: Türk Dünyasının Kanayan Yarası;
- Doğu Türkistan ve Milli Bağımsızlık Mücadelesi
- Doğu Türkistan, Vatanım Benim!
- Hicret ve Hicretin Azabı
- Hicran Derdi (Yazdığı bazı şiirlerini Hicran Derdi adı ile kitaplaştırdı ve Türkçe’ye aktararak yayınladı.)
- Zindandan Yankılanan Ateşli Sedalar
- Hayat Menzilleri Biyorafik roman
Kaleme aldığı yazılar ve diğer eserlerinin bir çoğu Uygurcanın yanında , Türkçe, Özbekçe, Kazakça, Rusça ve İngilizce dillerinde yayımlandı. Ahmet İgemberdi tüm eserlerinde Doğu Türkistan Türklerinin özgürlük ve bağımsızlığa olan sonsuz ve derin arzusunu ve hayatında bu yolda çektiği acıları edebi bir dille kaleme alarak yayınlamıştır.
